ქორწილი

ხევსურეთში სარძლოს შერჩევას და დანიშვნას დიდი ყურადღება ექცეოდა და ამიტომ ქალ-ვაჟის ჯიშიანობას თუ უჯიშობას განსაკუთრებული მნიშვნელობა ეძლეოდა.ჯიშიან გვარად ითვლებოდა ფიზიკურად ჯანსაღი და გმირული წარსულის მქონე გვარები,რომელთა წინაპრები სახელოვანნი იყვნენ თემში.უჯიშო გვარი კი ფიზიკურად სნეული ყოფილა.რაც უნდა მხდალი ყოფილიყო უჯიშო ქალი ჯიშიანი ხევსური მას დაიწუნებდა.ჯიშიანი ქალი თუ უჯიშო ხევსურს მისთხოვდებოდა , მას ნათესავები მოკვეთდნენ როგორც ჯილაგის … Czytaj dalej

სწორფრობა ხევსურეთში

სწორფრობა ხევსურეთში გავრცელებული წესია, რომელსაც ძმობილობასაც უწოდებენ. როდესაც ქალ-ვაჟნი ასაკში ჩადგებიან, ირჩევენ თავიანთ სწორფერს. არჩევანი პირად მოწონებაზე და სიყვარულზეა დამოკიდებული. თუ ქალ-ვაჟს ერთმანეთი მოეწონათ, ვაჟი ქალს ძმობას ეტყვის და ამის შემდეგ მათ შორის დაიწყება სწორფრობის რომანტიკა. სწორფერობენ ერთი თემისა და გვარის ქალ-ვაჟნი,  ნათესავთა შორის სწორფრობა იშვიათია. სწორფერ ვაჟს უნდა ახასიათებდეს რაინდობა და ნაძმობი ქალისადმი თავდადება … Czytaj dalej

„ფხოვის” ფშავად და ხევსურეთად გაყოფა

ცნობილია, რომ ადრეულ და განვითარებულ შუა საუკუნეების ხანებში დღევანდელი ფშავისა და ხევსურეთის ადგილას ფხოვის ისტორიულ-ეთნოგრაფიული მხარე არსებობდა. როგორც ფშავი, ისე ხევსურეთი, წყაროებში XV საუკუნიდან გვხვდება. ფშავი და ხევსურეთი თავდაპირველი ერთი მხარის _ ფხოვის გაყოფის შედეგად რომაა მიღებული, ამის მიმანიშნებელია მათი ხშირად ერთად მოხსენიება (ფშავ-ხევსურეთი). XV საუკუნეში ფშავისა და ხევსურეთის, როგორც ცალ-ცალკე ისტორიულ-ეთნოგრაფიული მხარეების, პირველად მოხსენიება … Czytaj dalej

ახალი წელი ხევსურეთში

ხევსურები „წელწადს” დიდი სამზადისით ეგებებიან. წინა დღით სახლსა და მის კარმიდამოს ასუფთავებენ და ყველანი ახალი ტალავარით იმოსებიან. ოჯახებში საახალწლოდ არაყს ხდიან და ლუდს ხარშავენ. დიასახლისი საახალწლო კვერებს აცხობს. ერთს დიდ სამეკვლეო კვერს აცხობენ, რომელზედაც გამოსახულია ჯვარი, კაცი, სახნისი, ხარი, ძროხა, ცხენი, ქერის თავთავი და სხვა. სამეკვლეო კვერს გამოცხობის დროს უცქერიან და, რომელი გამოსახულებაც აიწევს, იმ … Czytaj dalej

წარწერა ლოდზე (1924წ)

” საქართველო და მისი ხევსურეთი რა ლამაზია საქართველო!: ყველანაირი კურორტი, დასასვენებელი საშუალება, მოკლედ რაც გინდა სულო და გულო. ერთერთი ამ ღირშესანიშნაობებიდან არის ხევსურეთი ადგილი რომელიც იმსახურებს ტაშს! (გთხოვთ დაუკრათ ტაში, სადაც არ უნდა იყოთ, რატომაც არ უნდა იყოთ) ეს ადგილი ენით აუწერელი სილამაზისაა: ბუნება და მაღალი კოშკები რომლებშიც თითქმის უკვე აღარავინ სახლობს . თავს არ … Czytaj dalej

კულტურული მემკვიდრეობის ობიექტთა ინვენტარიზაცია ხევსურეთში

ხევსურეთის ტერიტორიაზე, მატერიალური კულტურული მემკვიდრეობის ძეგლების– ციხე-კოშკების ნაშთების, ჯვარ-ხატებთან დაკავშირებული ნაგებობების,ხევსურული საცხოვრებელი სახლებისა და სხვადასხვა ეპოქის არქეოლოგიურიძეგლების გამოვლენისა და შესწავლისათვის 2008 წელს ფართომასშტაბიანისამუშაოები განხორციელდა. გამოვლინდა და აღინუსხა პირაქეთა ხევსურეთისძნელად მისასვლელ მთის კალთებზე გაბნეული ისტორიულ-არქიტექტურულიდა არქეოლოგიური ძეგლები, შესრულდა მათი ფოტოფიქსაცია, გამოიხაზა გეგმები,დაზუსტდა ძეგლების ადგილმდებარეობა, GPS-ით დაფიქსირდა ძეგლებისკოორდინატები, განისაზღვრა არაერთი ძეგლის ფუნქცია.ინვენტარიზაციის შედეგად, დაფიქსირდა სხვადასხვა ხასიათის (საკულტო,თავდაცვითი … Czytaj dalej

მნიშვნელოვანი შეთავაზება მათ, ვინც დაინტერესებულია ხევსურეთით

თქვენ წინაშეა საიტი, რომელიც ცდილობს მაქსიმალური ინფორმაცია მოგაწოდოთ საქართველოს ულამაზესი კუთხის ხევსურეთის შესახებ. საიტი არის ყველასთვის,ვისაც უყვარს ხევსურეთი, პატივს სცემს მის ადათ- წესებს და ხიბლავს მისი უმშვენიერესი და ენითაღუწერელი სილამაზე… გთხოვთ.ყველა დაინტერესებულ ადამიანს მოგვაწოდოთ სურათები,სტატიები, რეალური ამბები და ზოგადად ,ყველაფერი ხევსურეთის შესახებ. . . (ეცადეთ ინფორმაცია იყოს ყველანაირად გადამოწმებული და დაზუსტებული ) მადლობთ.

თეონა ქუმსიაშვილი / Teona kumsiashvili (Audio)

Teona Kumsiashvili – Ra ginda, [audio:http://khevsureti.ge/wp-content/uploads/2011/04/Teona-Kumsiashvili-Ra-ginda-bedma-mimtyuvnos.mp3|titles=Teona Kumsiashvili – Ra ginda bedma mimtyuvnos] Teona qumsiashvili – xma ucnauri, [audio:http://khevsureti.ge/wp-content/uploads/2010/12/xma-ucnauri.mp3|titles=Teona kumsiashvili – xma ucnauri] Teona qumsiashvili – Tkbili Iori, [audio:http://khevsureti.ge/wp-content/uploads/2010/12/Tkbili-Iori.mp3|titles=Teona kumsiashvili – Tkbili Iori] Teona qumsiashvili – dzalian momnatrebixar, [audio:http://khevsureti.ge/wp-content/uploads/2010/12/teona.mp3|titles=Teona kumsiashvili – dzalian momnatrebixar] teo qumsiashvili – Sheni Trfiali, [audio:http://khevsureti.ge/wp-content/uploads/2010/12/teo-qumsiashvili-Sheni-Trfiali.mp3|titles=teo qumsiashvili – Sheni Trfiali] teo qumsiashvili – … Czytaj dalej

ხევსურული სჯული და კანონები

დღევანდელ ხევსურეთში სჯული, რომელიც უძველესი დროიდან მომდინარეობს და ‘’ხთის გაჩენილია’’  (ღვთაებრივი წარმოშობის’’. – ‘’ღვთის სამართალი ვირწმუნოთ, ბექათგან გაჩენილია’’, – ნათქვამია ‘’შაჰ-ნავაზიანში’’), ყველაზე ბოლოს მეფე ერეკლეს კარზე ხევსურ სჯულმდებელთა მიერ შეთანხმებულ მაშინდელ სამართალს მიჰყვება. ამ სჯულს ყველა ემორჩილებოდა. გადმოცემით მეფე ერეკლეს დაუწესებია ‘’სანასკვო’’ (თუმცა იგი უფრო ძველი დროიდან უნდა მომდინარეობდეს), რომლის მიხედვითაც ურჩთა მიმართ რჯულის კაცთა … Czytaj dalej

ხევსურული საღამო – „ჩემი ხევსურეთი”

9 დეკემბერს, ხევსურული საღამო გაიმართა შერატონ მეტეხი პალასში.
მონაწილეობა მიიღეს,როგორც ბარისახოდან ჩამოსულმა ხევსურებმა ასევე,ადგილობრივებმა.მოეწყო გამოფენა,ბარისახოს სკოლა-პანსიონის მოსწავლეებმაც გამოფინეს სხვადასხვა ნამუშევრები.

ხევსურული საღამო შერატონში
ხევსურული საღამო

Czytaj dalej

გიორგი არაბული – როგორ მიყვარდი….

[audio:http://khevsureti.ge/wp-content/uploads/2011/01/ROGOR-MIYVARDI.mp3|titles=გიორგი არაბული – როგორ მიყვარდი]უსიტყვოდ მტოვებ, …უსიტყვოდ მტოვებ ბედის ამარა, მე უშენობა რომ არ შემეძლო, შენ სწორედ ამან გაგათამამა. რაღა ვქნა თუკი ისევ მაჩნიხარ, ისევ თუ მინდა შენი დანახვა, შენი სიტყვები…. 'ო რა კარგი ხარ…’ ახლა სადა ხარ, ახლა სადა ხარ?… …კარავი… კოცნა… ალერსი…. სითბო, თითების სითბო, შენი თითების, ო, ის აპრილი…. იმ აპრილს თითქოს … Czytaj dalej

გიორგი არაბული – ხევსური

მე ერთი ქვა ვარ შატილის კოშკის, ლებაისკარის ქვითკირის ზღუდე, იახსრის კლდე ვარ, ლოდი ვარ როშკის, თორღვას ციხეში არწივის ბუდე. მე ხომ არაგვის ერთი წვეთი ვარ, უღელტეხილის გრილი ვარ წყარო, გუროს კლდეებთან ნაწვეთრები ვარ, ის აწუნთა ვარ დეკა რომ ხარობს. ცივი მთვარე ვარ არხოტის ცაზე, ძალა რომ შესწევს ლამის ზევსური, ჩირდილის ყმა ვარ, მლოცველი მასზე, ამიტომ … Czytaj dalej